Ogórki kiszone w garnku glinianym – prosty przepis krok po kroku
Ogórki kiszone w garnku glinianym robi się z małych ogórków gruntowych, kopru, czosnku i chrzanu zalanych solanką z 25–30 g soli kamiennej na 1 l wody. Ogórki muszą być całkowicie przykryte zalewą i obciążone. W temperaturze 18–22°C małosolne są po 2–3 dniach, kiszone po 5–7 dniach – potem garnek przenosi się w chłodne miejsce.

Ogórki kiszone w garnku glinianym
Ogórki kiszone w garnku glinianym: 2 kg ogórków, zalewa 25–30 g soli na litr wody i 5–7 dni kiszenia. Jak wybrać garnek, ogórki i uniknąć miękkich ogórków.
- Przygotowanie
- 45 min
- Razem
- 6 dni
- Porcje
- ok. 2 kg ogórków (garnek 5 l)
Składniki
Przyprawy
Przygotowanie
- Przygotuj garnekUmyj garnek gorącą wodą bez detergentu o silnym zapachu, wyparz wrzątkiem i odstaw do wyschnięcia. Do 2 kg ogórków wystarczy garnek o pojemności ok. 5 l.
- Przygotuj ogórkiUmyj ogórki miękką szczoteczką, nie uszkadzając skórki. Odetnij cienki plasterek od strony kwiatu (końca bez ogonka). Jeśli ogórki nie są z dnia zbioru, namocz je 1–2 godziny w zimnej wodzie, żeby odzyskały jędrność.
- Zrób zalewęZagotuj 2 l wody z solą (i cukrem, jeśli go używasz), mieszając do rozpuszczenia. Ostudź do temperatury pokojowej lub letniej.
- Ułóż ogórkiNa dno garnka połóż połowę kopru, liście chrzanu i porzeczki oraz połowę czosnku i pokrojonego w paski chrzanu. Ułóż ogórki ciasno, pionowo, warstwami. Na wierzch daj resztę przypraw, gorczycę, ziele angielskie i pieprz.
- Zalej i obciążZalej ogórki solanką tak, by przykryła je o 3–4 cm. Przykryj talerzykiem mniejszym od średnicy garnka i obciąż go np. słoikiem z wodą. Nic nie może wystawać ponad zalewę. Przykryj garnek ściereczką.
- Kiś i przenieś w chłódTrzymaj garnek w temperaturze 18–22°C. Co 1–2 dni zbieraj nalot z powierzchni. Małosolne ogórki są gotowe po 2–3 dniach, kiszone po 5–7 dniach. Potem przenieś garnek do piwnicy lub innego chłodnego miejsca (ok. 4–10°C).
Porady i szczegóły
Ogórki kiszone w garnku glinianym to najprostszy sposób na większą partię domowych kiszonek: jedno naczynie, 2 kg ogórków, solanka i przyprawy. Garnek trzyma ogórki w ciemności, łatwo je w nim obciążyć, a po tygodniu masz kwaśne, chrupiące ogórki do obiadu, kanapek czy śledzia z cebulą i ogórkiem kiszonym.
Garnek gliniany czy kamionka – w czym kisić ogórki?
To, co potocznie nazywa się „garnkiem glinianym”, to najczęściej kamionka: ceramika wypalana w wysokiej temperaturze, twarda i nienasiąkliwa, zwykle pokryta brązową lub szarą glazurą. To najlepsze naczynie do kiszenia – nie chłonie zapachów, łatwo je umyć i wyparzyć.
Niepolewana, porowata ceramika słabo się do tego nadaje: wchłania solankę, trudno ją domyć i może przesiąkać. Uważaj też na garnki dekoracyjne, bardzo stare albo niewiadomego pochodzenia. W źle wypalonej glazurze może być ołów, który przechodzi do żywności przygotowywanej lub przechowywanej w naczyniu, a najbardziej narażone na jego skutki są małe dzieci i płód.1 Ogórki stoją w kwaśnej zalewie tygodniami, więc z takim garnkiem nie ryzykuj. Wybieraj naczynia z oznaczeniem, że są przeznaczone do kontaktu z żywnością. Gdy nie masz garnka, ten sam przepis zrobisz w dużych słoikach.
Jakie ogórki wybrać do kiszenia?
Najlepsze są małe i średnie ogórki gruntowe (8–12 cm), twarde, z ciemnozieloną skórką i brodawkami. Im krótszy czas od zbioru do zalania, tym bardziej chrupiące wyjdą. Pożółkłe, miękkie lub z plamami odłóż – zepsują smak całej partii.
Jeśli ogórki leżały dzień lub dwa, namocz je przed kiszeniem w zimnej wodzie. Odcięcie cienkiego plasterka od strony kwiatu także pomaga utrzymać jędrność.
Ile soli na litr wody do ogórków kiszonych?
Bezpieczna proporcja to 25–30 g soli kamiennej na 1 l wody, czyli mniej więcej jedna czubata łyżka. Używaj soli niejodowanej, bez środków przeciwzbrylających – zwykła sól kuchenna z dodatkami często daje mętną, gorzej pachnącą zalewę.
- Za mało soli (poniżej ok. 20 g/l) – ogórki szybciej miękną i łatwiej się psują.
- Za dużo soli (powyżej 40 g/l) – fermentacja zwalnia, a ogórki są słone i pomarszczone.
Do 2 kg ciasno ułożonych ogórków zwykle potrzeba ok. 2 l zalewy. Jeśli zabraknie, dorób solankę w tej samej proporcji.
Ile dni kiszą się ogórki kiszone w garnku glinianym?
Czas zależy głównie od temperatury. W kuchni (18–22°C) wygląda to tak:
| Czas | Efekt |
|---|---|
| 2–3 dni | ogórki małosolne – zielone w środku, lekko kwaśne |
| 5–7 dni | ogórki kiszone – oliwkowe, kwaśne, chrupiące |
| kolejne tygodnie w chłodzie | smak się pogłębia, ogórki stają się bardziej kwaśne |
W cieplejszym pomieszczeniu (powyżej ok. 26°C) fermentacja przyspiesza, ale ogórki szybko miękną. W chłodnej piwnicy kiszą się wolniej – nawet kilka tygodni – za to dłużej zostają jędrne.
Dlaczego ogórki kiszone są miękkie lub pleśnieją?
- Ogórki nad zalewą – wszystko, co wystaje, pleśnieje. Talerzyk i obciążnik to podstawa.
- Za ciepło – powyżej ok. 26°C ogórki miękną już po kilku dniach.
- Stare ogórki – zwiędnięte lub przerośnięte nie odzyskają chrupkości.
- Za mało soli albo sól jodowana z dodatkami.
- Brak liści z garbnikami – liście chrzanu, wiśni, porzeczki (a także dębu lub winorośli) pomagają zachować jędrność.
Biały, płaski nalot na powierzchni zalewy to zwykle kożuch drożdży – zbieraj go łyżką co 1–2 dni. Jeśli jednak ogórki są śluzowate, miękkie albo czuć gnilny zapach, wyrzuć całą partię.
Jak przechowywać ogórki kiszone z garnka?
Po zakiszeniu przenieś garnek w chłodne miejsce (ok. 4–10°C) i dalej pilnuj, żeby ogórki były pod zalewą. Wyjmuj je czystą łyżką cedzakową, nie ręką. W piwnicy ogórki z garnka wytrzymają kilka tygodni, choć z czasem robią się coraz kwaśniejsze.
Na dłużej przełóż je do słoików, zalej przecedzoną zalewą i trzymaj w lodówce. Kiszonki to dobry początek domowej spiżarni – obok kapusty kiszonej, którą wykorzystasz np. w łazankach ze słodkiej i kiszonej kapusty, czy sosu paprykowego na zimę. Zalewy nie wylewaj: kwaśny sok z ogórków nadaje się do zup i sałatek.
Przypisy
Najczęstsze pytania
Czy do ogórków kiszonych trzeba dodawać cukier?
Nie. Tradycyjne ogórki kiszone robi się z samej solanki. Łyżka cukru na cały garnek może nieco przyspieszyć start fermentacji, ale nie jest konieczna.
Zalewać ogórki gorącą czy zimną solanką?
Obie metody są w użyciu. Gorąca zalewa ogrzewa ogórki i szybciej rusza z fermentacją, ale wrząca może zmiękczyć skórkę – jeśli zależy ci na chrupkości, bezpieczniej zalać ogórki solanką ostudzoną do temperatury pokojowej lub letnią.
Czy mętna zalewa oznacza, że ogórki się zepsuły?
Nie. Mętnienie i drobne bąbelki po 1–2 dniach to znak, że ruszyła fermentacja mlekowa. Niepokojące są dopiero śluzowate, miękkie ogórki i nieprzyjemny, gnilny zapach.
Czy można dokładać świeże ogórki do garnka z kiszonymi?
Lepiej nie. Świeże ogórki w zakwaszonej już zalewie kiszą się nierówno, a dolewanie słabszej solanki obniża stężenie soli. Nową partię nastaw w osobnym naczyniu.



